 | Lammertpoort |  |
| |
| Nummer: | 174 |
| Andere namen: | Pottenbakkerspoort [6] Potterspoort |
| Adres voor 1871: | Wijk 2 nr. tussen 323 en 324 |
| Adres na 1871: | Zijdgracht (nu Korevaarstraat) tussen 32 en 34 |
Beschrijving: |
Op 30-04-1735 wordt het huis aan de Zijdgracht (Bonboek fol. 380vso, later Wijk 2 nr. 324 en nadien nr. 34) omschreven als een huys ende erve, staende ende gelegen aan de oostzijde van de Zijtgragt omtrent de nieuwe moole (hiermee wordt de in 1904 gesloopte molen d'Oranjeboom bedoeld) op den hoek van sekere gange waarin voor desen een grutterye is geweest, zijnde het selve nu een packhuys met nog een huysje in de voorseyde gange hier aan verheelt, belend aan de eene zijde op de Zijtgragt dezelve gange ende aan de andere zijde seekere poorte.
De beschreven situatie is nog herkenbaar op de stadsplattegrond van 1826. Aan weerszijden van het huis aan de gracht, dus Wijk 2 nr. 324 lopen twee gangen die met stippellijnen staan aangegeven. De noordelijke gang - en mogelijk ook de zuidelijke gang - leidden naar de Potters- of Pottenbakkerspoort.
In 1655 wordt het huis aan de gracht gekocht door de koopman Caerl [of Charles] Tevel. Kennelijk bevonden zich achter deze woning al twee huisjes in seeckere poorte die na Tevels overlijden op 21-05-1665 werden verkocht, het ene aan Johannes van Oostrum en het andere aan de weeskinderen van Adriaen van Nispen. In het Bonboek fol. 381 worden beide huisjes op één bladzijde, maar wel in twee afzonderlijke rubrieken vermeld.
Blijkens een uitgebreide aantekening (Bonboek fol. 380) is het huis aan de gracht op enig moment met de noordelijk aangrenzende woning verheeld. Dat huis behoorde voorheen toe aan de pottenbakkers Balthens Pietersz, en Claes Jansz. en daarmee is de poortnaam verklaard.
In een waarbrief uit 1713 (die correspondeert met Bonboek fol. 319d vso) wordt melding gemaakt van een uitgang via een naamloze poort op de Geregracht; vrijwel zeker de latere Willemspoort [302].
In het begin van de 19e eeuw is de naam veranderd in de Lammertpoort die wij volgens de stadsplattegrond van 1879 op dezelfde plek, dus tussen Zijdgracht 32 en 34 aantreffen. Ook die naam is verklaarbaar omdat Jan Lambert vele jaren - van 1784 tot 1833 - eigenaar was van Zijdgracht 36. |
 | Hier een detail van de stadsplattegrond van 1879 met de Zijdgracht (nu Korevaarstraat) tussen Levendaal en Plantsoen. Onderaan de molen 't Kalf of De Oranjeboom. Daarboven de verdwenen Kalverstraat die doorliep naar de Geregracht.
De Loonen- of Loenenpoort wordt aangegeven tussen Zijdgracht 36 en 38 en de iets ten noorden daarvan gelegen Lammerpoort tussen de nrs. 32 en 34.
Overigens verschilde de situatie in 1879 sterk met die van een eeuw eerder omdat blijkens de plattegrond al veel van de oorspronkelijke bebouwing was verdwenen. |
|
Vermelding in archiefbronnen: |
| Oud-belastingboek AA2 | fol. 354v | 1617 |
| Bonboek (6617, Oost Nieuwland) | fol. 319dv (een uitgang op de Geregracht) | 1642 na |
| Bonboek (6617, Oost Nieuwland) | fol. 382 (in de poort 382vso en 383) | 1642 na |
| Waarboek 67 4Z 1664 | fol. 287 | 1665-05-21 |
| Waarboek 67 6V 1712 | fol. 202 (een uitgang op de Geregracht) | 1713-12-06 |
| Waarboek 67 7M 1724 | fol. 208 (Potterspoort) | 1725-06-14 |
| Waarboek 67 8C 1735 | fol. 90 (belend aan gang én zekere poort) | 1735-04-30 |
| Waarboek 67 11J 1797 | fol. 70 | 1800-11-29 |
| Lantaarngeld 1814 | fol. NA (wijk 2 nr. 404) | 1814 |
| Lantaarngeld 1831-1834 W2 | fol. NA (wijk 2 nr. 324) | 1831-1834 |
Vermelding in andere bronnen: |
| Nog geen aanvullende gegevens gevonden. |
| |
Poortbebouwing Namen en adressen, aantallen woningen en bewoners, woninggrootte en kwaliteit | | 1. 1850 (ca.) Opgave S. van der Paauw 2. 1853 Buurtkaart 3. 1871 Huisnommerboek 1871 4. 1879 Kaart Van Campen 1879 5. 1892 Aanleg waterleiding - - aangelegd [A] - door eigenaar geweigerd [G] - eigenaar weigert betaling [AG] 6. 1892 Aantal woningen 7. 1892 Aantal bewoners 8. 1899 Kaart Van Campen 1899 | Woningonderzoek 1913 | Aantal vertrekken per woning in 1912/13 | Woning- onderzoek 1922 | | 1900 | 1912 | | aantal woningen | aantal bewoners | aantal woningen | aantal bewoners | 1 | 2 | 3 | zeer slecht | slecht | vrij slecht | redelijk | | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | | 4 | x | x | G | 3 | 2 | | | | | | | | | | | | |
|