2. Home
  3. Onderzoek
  4. Jan van Hout archiefonderzoek
  5. Poorten en gangen
  6. Poortendetails
TerugVinkenpoortTerug
 
Nummer:282
Andere namen:geen
Adres voor 1871:Wijk 7 nr. 488-489a t/m 489d
Adres na 1871:Uiterstegracht 90

Beschrijving:
Op de stadsplattegrond van 1879 wordt de toegang van de Vinkenpoort op Uiterstegracht 90 geadresseerd, niet ver van de Groenesteeg. Dat komt volgens het Huisnommerboek van 1871 overeen met Wijk 7 nr. 488 en 489a-d. Met dien verstande dat de woonbebouwing van de poort, iets noordelijker achter Uiterstegracht 96 was gelegen. Toen dit pand (in het Bonboek op fol. 143vso) in 1632 en 1646 werd verkocht bleek het huis bekend te staan onder de naam de Eylanden van Canaryen. Of de Vinkenpoort daar later (want de vink is een verzamelnaam van diverse kanariesoorten) haar naam aan heeft ontleend is mogelijk – maar het kan evengoed toeval zijn.

De poort was gelegen op een perceel dat in 1585 toebehoorde aan de warpenreder Cornelis Dircxz. In 1607 verkoopt hij zijn huis aan de schuitvoerder Pieter Cornelisz. Gravesteyn en in 1647 wordt Annetge Quirijnsdr. [van Coolhoven], weduwe van Cornelis Willemsz. van Kerckhem, de volgende eigenaar. Tot dat moment was er nog geen sprake van een poort of gang.
Dat bleek in 1660 te zijn veranderd toen de erfgenamen van Annetge het huis aan Hendrick van Assendelft verkochten. De waarbrief maakt melding van noch drie distincte (verschillende) huysgens ende hare erven daer achter aen.
Hoewel dat niet wordt gezegd moet de Vinkenpoort noordelijk aan de Strooppoort hebben gegrensd.

Mogelijk zijn de aan elkaar grenzende poorten in de loop der tijd uitgegroeid tot één poortcomplex en is de naam Strooppoort verdwenen -- maar op grond van de beschikbare informatie is dat niet aantoonbaar. Zie ook onder 362. Vinkenpoort.

Het is merkwaardig dat Salomon van der Paauw in zijn opgave zwijgt over het bestaan van de Vinkenpoort. De poort wordt ca. 1850 voor het eerst genoemd op Gebuurtekaart 32 en pas in het laatste kwart van de 19e eeuw wordt de Vinkenpoort in krantenberichten vermeld. Kennelijk is de poort in de loop van de 19e eeuw geheel of gedeeltelijk herbouwd, want op de stadplattegrond van 1879 staan in een carré acht à negen huisjes ingetekend.

Na 1913 vernemen we niets meer van de poort, behalve dat in dat jaar een dronken bewoner met een schop ’s nachts de ruiten bij twee zijner buren had ingeslagen.
Een afbeelding van de Vinkenpoort met bewoners omstreeks 1900. Het verval is goed zichtbaar, zoals bij het gebroken vensterglas van de dakkapel.

Vermelding in archiefbronnen:
Grachtenboek 53fol. 53 (Dirck Cornelisz., reder)1583-07-15
Waarboek 67 2G 1606fol. 3441601-07-10
Bonboek (6623, Nicolaasgracht)fol. 145v en 1461642 na
Waarboek 67 3Z 1645fol. 31v1647-03-28
Waarboek 67 4P 1659fol. 31v1660-09-09
Waarboek 67 9A 1752fol. 551753-01-17

Vermelding in andere bronnen:
krantenberichtLeidsche Courant1913-10-07
 
Poortbebouwing
Namen en adressen, aantallen woningen en bewoners, woninggrootte en kwaliteit
BewoondOnbewoond
1. 1850 (ca.) Opgave S. van der Paauw
2. 1853 Buurtkaart
3. 1871 Huisnommerboek 1871
4. 1879 Kaart Van Campen 1879
5. 1892 Aanleg waterleiding -
    - aangelegd [A]
    - door eigenaar geweigerd [G]
    - eigenaar weigert betaling [AG]
6. 1892 Aantal woningen
7. 1892 Aantal bewoners
8. 1899 Kaart Van Campen 1899		Woningonderzoek
1913		Aantal
vertrekken
per woning
in 1912/13		Woning-
onderzoek 1922
19001912
aantal woningenaantal bewonersaantal woningenaantal bewoners123zeer slechtslechtvrij slechtredelijk
12345678
32xxA553x946