Agenda

Download als een iCal bestand
Het raadsel Bossulus
Vrijdag 04 November 2022, 13:50

‘Wie Bossulus is, heb ik niet kunnen ontdekken’, schreef Molhuysen in 1913, toen hij de Bronnen voor de Geschiedenis van de Leidse Universiteit publiceerde. Dat zou misschien niet zo erg zijn, als deze Bossulus niet de geleerde was geweest die op 3 januari 1575 door Jan van der Does en de twee ander leden van de voorbereidingscommissie werd aanbevolen als de topgeleerde die de Leidse Universiteit op poten zou moeten zetten. Zij deden dit nog geen week nadat Willem van Oranje zijn plan voor de eerste universiteit in de opstandige Nederlanden had gelanceerd en een dag nadat de Staten van Holland daarmee hadden ingestemd. Bossulus zou een topkandidaat zijn om onderwijs te geven in de filosofie en de retorica, en om een begin te maken met het onderwijs in het Latijn, Grieks en Hebreeuws.

Het was een geleerde duizendpoot die zelfs theologie zou kunnen doceren. En hij was overduidelijk een buitenlander waarvan de faam tot in Holland reikte. Ieder boek over de universiteit zou dus moeten beginnen met de vraag wie deze man was die zo beroemd was – vooral in kringen van de Opstand en van de Reformatie – dat hij meteen bovenaan het verlanglijstje stond om de eerste rector te worden. Met als tweede vraag waar hij vandaan kwam. Maar sinds 1913 bleef Bossulus ‘een raadsel’, tot ik ‘over hem struikelde’ toen ik toevallig, want in het kader van de geschiedenis van Leiderdorp, nog eens de oudste bronnen van de universiteit las. Ruim een eeuw na Molhuysen bleek wel degelijk te ontdekken wie Bossulus was. Zijn verhaal past naadloos in de geschiedenis van tallozen in de tweede helft van de 16 de  eeuw die vanuit een katholieke voorgeschiedenis worstelden met hun religieuze identiteit. En het verbindt de lijnen tussen de Hugenotenoorlogen in Frankrijk, de strijd voor het Lutheranisme in het Duitse Rijk en onze Tachtigjarige Oorlog. 

Dick E.H. de Boer (1947) was van 1992 tot 2013 hoogleraar middeleeuwse geschiedenis aan de Rijksuniversiteit Groningen. Hij studeerde in Leiden (1965-71) geschiedenis en Nederlands en werkte er van 1971 tot 1992 als onderzoeker, geschiedenisleraar aan de Louise de Coligny Scholengemeenschap (nu Da Vinci-college), en als universitair (hoofd)docent. Na zijn emeritaat keerde hij terug naar ‘het westen’. Hij was de voornaamste auteur en eindredacteur van het boek Leiderdorp tijdens de 80-jarige Oorlog (2019). Als bestuurslid van de Stichting Historisch Leiden organiseert hij sinds 2014 het najaarssymposium als onderdeel van de Week voor de Leidse Geschiedenis.

Locatie Leidse Volkshuis, Apothekersdijk 33
Toegang gratis voor leden van de HVOL